Buitensauna in Vlaanderen: vrijgesteld of omgevingsvergunning nodig?

Kort antwoord

Een kleine barrelsauna in de zij- of achtertuin is in Vlaanderen meestal vrijgesteld van omgevingsvergunning. Hij geldt als een vrijstaand bijgebouw, net als een tuinhuis. De vrijstelling heeft wel voorwaarden: onder meer een maximale oppervlakte voor alle vrijstaande bijgebouwen samen en een maximale hoogte. En je verkaveling, een RUP of beschermd erfgoed kunnen roet in het eten gooien.

Check het vóór je bestelt bij de dienst omgeving van je gemeente of via het Omgevingsloket Vlaanderen. Dit artikel is een algemene uitleg, geen juridisch advies.

Het Vrijstellingsbesluit in grote lijnen

In Vlaanderen staat in het zogenaamde Vrijstellingsbesluit welke werken geen omgevingsvergunning nodig hebben. Voor vrijstaande bijgebouwen zoals een tuinhuis of sauna komt het in grote lijnen hierop neer:

• alleen in de zij- of achtertuin, niet in de voortuin, en volledig binnen 30 m van de woning;
• samen maximaal 40 m² aan vrijstaande bijgebouwen per woning, bestaande vrijstaande bijgebouwen inbegrepen;
• maximaal 3,5 m hoog;
• in de zijtuin minstens 3 m van de perceelsgrens, in de achtertuin minstens 1 m (of tegen een bestaande scheimuur die niet wijzigt);
• het hemelwater infiltreert op je eigen terrein;
• niet in ruimtelijk kwetsbaar gebied en niet strijdig met een BPA, RUP of verkavelingsvergunning van minder dan 15 jaar oud.

Je gemeente kan bijkomende voorwaarden opleggen.

De precieze voorwaarden kunnen wijzigen en hangen af van je situatie. Neem ze over van de officiële bron, niet van een webshop. Woon je in Brussel of Wallonië, dan gelden andere regels (BWRO in Brussel, CoDT in Wallonië).

Hoe groot zijn onze sauna’s?

Reken het samen met wat er al staat. Heb je een tuinhuis van 20 m² en een carport van 15 m², dan blijft er weinig over. De totale hoogte, met en zonder schouw, vind je in de offerte.

Verkaveling, RUP en andere valkuilen

• Verkavelingsvoorschriften. Woon je in een verkaveling, dan kunnen de voorschriften iets zeggen over bijgebouwen: materiaal, plaats, afmetingen. Je vindt ze bij de gemeente of in je aankoopakte.
• RUP of BPA. Een ruimtelijk uitvoeringsplan kan strengere regels hebben.
• Beschermd erfgoed of een beschermd landschap: vrijstellingen gelden dan vaak niet.
• Overstromingsgevoelig gebied: vraag bij de gemeente of er voorwaarden zijn.
• Huurwoning of mede-eigendom: toestemming van de eigenaar of de vereniging van mede-eigenaars.
• Kadaster. Een vrijstaand bijgebouw kan een invloed hebben op je kadastraal inkomen. Vraag na of je de sauna moet melden.

Kort: bel of mail de dienst omgeving van je gemeente met de maten en de plek, en vraag het antwoord schriftelijk.

Houtkachel en schouw

Kies je een houtgestookte sauna, denk dan ook aan:

• Brandveiligheid: de afstanden tussen schouw en hout uit de handleiding, en de schouw laten vegen.
• Smog en houtstook: bij veel fijn stof geeft de Vlaamse Milieumaatschappij een stookadvies om geen hout te stoken voor sfeer of bijverwarming; sommige gemeenten leggen via hun politiereglement een tijdelijk stookverbod op.
• Buren: stook droog hout, let op de windrichting en spreek vooraf af. Lees Tuinsauna en buren.
• Brandverzekering: geef de sauna met houtkachel door. Zie Tuinsauna en verzekering.

Voor een elektrische kachel heb je geen schouw nodig, maar wel een elektricien: een nieuwe kring volgens het AREI, met keuring.

Drie misverstanden

‘Hij staat los op tegels, dus het telt niet.’ Een sauna op tegels is wel degelijk een bijgebouw. De vrijstelling geldt alleen binnen haar voorwaarden.

‘Mijn buur heeft er ook een.’ Je buur kan in een andere verkaveling liggen, een vergunning hebben aangevraagd of gewoon geluk hebben gehad. Kijk naar je eigen perceel.

‘Vrijgesteld betekent: niemand kan iets zeggen.’ Vrijstelling gaat over de vergunning, niet over hinder. Rook, geluid of een sauna pal tegen de perceelsgrens kunnen nog altijd tot burenruzie leiden. Een gesprek vooraf is goedkoper dan een advocaat.

Stap voor stap

1. Meet de plek in je tuin en noteer de afstand tot de perceelsgrenzen en de woning.
2. Tel alle vrijstaande bijgebouwen die er al staan bij elkaar op.
3. Zoek je verkavelingsvoorschriften of RUP op.
4. Leg alles voor aan de dienst omgeving van je gemeente of check het Omgevingsloket.
5. Pas daarna bestellen. Wij leveren de maten voor je dossier aan.

Plaatsen zonder fundering

Onze sauna’s staan zonder betonnen fundering op tegels, betonplaten of verdicht grind. Dat houdt de werken in je tuin beperkt. Hoe je de ondergrond legt: Ondergrond voor de barrelsauna. Waar je hem het best zet: Waar staat de sauna het best?

Alle modellen vind je op Sauna’s, vanaf 2 190 € incl. 21 % btw en levering in België.